Je bent hier: Home » NieuwsDetails
Brede wegbermen op het A12 knooppunt Luithagen nabij Ekeren zijn kaal gekapt.

Ongewenst en ondoordachtig kapbeheer aan knooppunt Luithagen


woensdag 15 november 2017

Het is al langer bekend dat de Administratie Wegen en Verkeer een zeer problematische relatie heeft met bomen langsheen autostrades en gewestwegen.

Bomen en verkeersveiligheid gaan volgens hen niet samen. En gelijk hebben ze soms: als men in een blikken doos, afgeboord met enkele plastic strips, aan een snelheid van 120 km/uur tegen een boom knalt zijn de gevolgen voor de inzittenden navenant. Maar zijn de bomen dan het aan te pakken probleem? Wij denken van niet.

Dat je niet ongestraft majestatische en gezonde veteraanbomen naast gewestwegen voor de bijl kunt laten gaan heeft ook minister Ben Weyts begrepen. Die worden nog even gespaard. Maar eens jonge boompjes een stamdiameter van meer dan 10 cm bereiken moeten ze voor Wegen en Verkeer onverwijld worden neergelegd. Voor de bermen naast de autostrade en voor de op- en afritten gelden gelijkaardige principes.

Hier wordt steevast en zonder enige nuancering gekozen voor een hakhoutbeheer waarbij zowat alle bomen (90 tot 95%) worden ‘afgezet’ tot op 10 tot 20 cm boven het maaiveld. In zeldzame gevallen kunnen dus enkele ’overstaanders’ de kap ontlopen. Het eindbeeld moet een meer gesloten groenscherm zijn. Jong, dicht en vitaal lezen wij op hun website. 

Toch heeft de Administratie Wegen en Verkeer over gans Vlaanderen een heksenjacht ingezet tegen goed ontwikkelde groene buffers. Met een regelmaat van de klok - afgestemd op de jaarlijkse beschikbare budgetten voor groenonderhoud - gaan tijdens de winterperiode vele kilometers groene wegbermen als houtkorrels naar de brandstapel. Wij betreuren dit.

De voorbije weken zijn in opdracht van de Administratie Wegen en Verkeer de werken gestart om een deel van de brede wegbermen op het A12 knooppunt Luithagen nabij Ekeren kaal te kappen.

Dat deze aanpak voor heel wat onbegrip en frustraties zorgt voor omwonenden die plots vanuit hun keuken verkeerstellingen kunnen houden is evident. Groene linten langsheen onze wegen zorgen voor de broodnodige visuele buffering.

Maar er is meer. Goed ontwikkelde groene bermen langsheen de ring en de A12 spelen een belangrijke rol in het capteren van fijn stof, kunnen een bijdrage leveren in het milderen van lawaaioverlast en hebben een essentiële ecologische functie. Niet enkel als habitat voor planten en dieren, maar ook voor migratie van allerhande natuur naar de stad en als ecologische verbinding tussen de natuurgebieden aan de stadsrand.

Op het moment dat Natuurpunt zeer intens wordt betrokken bij het ontwerpen en uittekenen van ecologische verbindingen bij de overkapping van de ring is het bijzonder vreemd dat langsheen het ‘radicaal Haventracé’ zonder overleg wordt gekozen voor een traditioneel en radicaal hakhoutbeheer op het groene wegenknooppunt Luithagen.

Wij vinden dat niet slim. Indien de Vlaamse en de stedelijke overheid in de noordelijke stadsdistricten een draagvlak zoeken om de immense Antwerpse verkeersknoop op een duurzame manier op te lossen dan moet men ook over dergelijke ‘kleine’ zaken in dialoog durven gaan met de aangrenzende bewoners, gebruikers en beheerders.

We weten allemaal dat in het kader van de recent gemaakte keuze voor het Oosterweeltracé een niet onaanzienlijk deel van het zwaar verkeer via de A12 zal worden omgeleid naar de Liefkenshoektunnel. Vlak naast de woonwijken Rozemaai, Leerwijk en Schoonbroek. Vlak naast de natuurgebieden Oude Landen en Ekers Moeras/Bospolder. Dat daar aangepaste en nieuwe knooppunten voor nodig zullen zijn, dat daarvoor de A12 moet worden verbreed met extra rijstroken, dat dit allemaal een grote impact heeft op de lokale mobiliteit en nog veel meer op de leefbaarheid van de omwonenden en … dat dit allemaal nooit aan bod is gekomen in de Plan MER Oosterweel.

In afwachting dat de milieu- en mobiliteitseffecten op een open manier kunnen worden besproken - zo nodig via een bijkomende Plan MER - moet werk worden gemaakt van het remediëren van de bestaande overlast aan lawaaihinder en luchtverontreiniging.

De geplande verlenging van de geluidsschermen aan Leerwijk is een eerste stap maar ruim onvoldoende. Het vervangen van robuuste groene buffers door schraal hakhout is in ieder geval geen goede maatregel om de fijnstofproblematiek aan te pakken. Het kappen van dit groenscherm op Luithagen is ook niet het signaal dat wij van de overheid verwachten om samen na te denken over hoe voor het noordelijk deel van de Stad Antwerpen de uitdagingen rond mobiliteit moeten worden aangepakt.

Willy Ibens
Voorzitter Natuurpunt Antwerpen Noord vzw