Veerle Moons
Voor wie even wil ontsnappen uit de stress van elke dag is tuinieren een ideale bezigheid. Een tuin kan echter veel meer zijn dan een gazonnetje afgeboord met een coniferenhaag. Zelf een plan uitwerken, stap voor stap uitvoeren… Met veel creativiteit kan je zelf vorm geven aan uw tuin. Als je hierbij het belang van onze tuinen voor natuur niet vergeet, dan kan uw tuin een niet alleen een paradijs worden voor uzelf, maar ook voor talrijke vlinders, vogels, kleine zoogdieren, planten en insecten!
De tuin van het secretariaat van Natuurpunt Antwerpen Noord te Ekeren bestond vroeger uit zo’n gazonnetje met coniferenhaag. Daardoor was de tuin verre van interessant voor onze inheemse fauna en flora. Bij de uitbouw van het pand als natuur.huis in Ekeren, was het dan ook niet meer dan normaal dat onze tuin vlindervriendelijk moest worden ingericht.
Al snel groeide het idee om deze kleine stadstuin ook een educatieve functie te geven. Op deze oppervlakte wilden we demonstreren wat je allemaal zoal kan doen om je tuin niet enkel vlindervriendelijk maar ook natuurvriendelijk in te richten. Een aantal regels werden hierbij voorop gesteld: wilde hoekjes, beperkt maaibeheer, geen insecticiden, herbiciden en meststoffen, voldoende waardplanten voor de afzet van vlindereitjes, voldoende nectarplanten als voedsel voor vlinders, schuilplekjes, zonneplekjes en voornamelijk gebruik van inheemse planten.
Grondplan vlindervriendelijke tuin
Het basisprincipe dat we willen meegeven is de samenhang in de natuur. In ieders tuin is die immers aanwezig. Zo heeft het geen zin om tegelijkertijd nestkastjes op te hangen én insecten in de tuin met insecticiden te bestrijden. Want mezen voederen hun jongen namelijk met insecten en je kan al raden wat dan de gevolgen zijn.
Wist je bijvoorbeeld dat er jaarlijks vele egels sterven door vergiftiging? Om lastige slakken uit de tuin te krijgen worden immers vaak slakkenkorrels gestrooid. Die doden niet alleen de slakken, maar ook egels die verzot zijn op slakken! Als we die samenhang in onze tuin inzien, dan is er al heel wat gewonnen.
Wie een bezoekje brengt aan onze vlindervriendelijke tuin, zal snel opmerken dat ‘natuurvriendelijk’ niet meteen synoniem is met ‘niets doen’. Een natuurvriendelijke tuin hoeft niet per sé één wilde jungle van bramen, brandnetels en distels te zijn. Tuinieren is ingrijpen en sturen, en hoewel niets doen voor sommige mensen een verleidelijk vooruitzicht is, moet er ook in de ecologische tuin worden gewerkt.
Dwarsdoorsnede vlindervriendelijke tuin
Voor het ontwerp van het plan konden we volledig rekenen op Stefan Thiers, die landschapsarchitect is van beroep. Hij heeft niet enkel het plan uitgetekend maar heeft zelf ook hard meegewerkt aan het verwezenlijken ervan. De coniferenhaag werd vervangen door een haag met inheemse struiken. Deze haag is uitstekend voor vlinders en vogels.
Dwarsdoorsnede vlindervriendelijke tuin
Het gazonnetje maakte plaats voor een inheemse plantenhelling. Met behulp van gestapelde bakstenen ontstond een helling. Die begint bij een vijver met waterplanten, gaat over naar een moeras met moerasplanten om zo tot een zeer droge plek te komen waar droogteminnende planten te vinden zijn van schrale graslanden.
De helling is gericht op het zuiden. De vlinders komen hier zonnen. Vlinders zijn immers koudbloedig en hebben de zonnewarmte nodig om verder te kunnen vliegen. Amper een jaar na aanleg is de helling al begroeid met tientallen plantensoorten. Niet alleen vlinders, maar ook libellen, hommels en wilde bijen profiteren van het rijke aanbod.
Dwarsdoorsnede vlindervriendelijke tuin
In onze vijver krioelt het inmiddels van het leven: waterjufferlarven, schrijvertjes, wantsen, slakken, waterkevers, waterpissebedden. De merels komen er liefst van al baden: met hun vleugels pletsen ze dan luidruchtig in het water, waarbij het water naar alle kanten opspringt. Verschrikkelijk leuk om te zien!
De stapelmuur is dan weer begroeid met o.a. muurleeuwenbek, muurvaren en wit vetkruid. De holtes bieden, bij slecht weer, heel wat schuilmogelijkheden voor insecten.
Een ander deel van de tuin is voorzien voor de aanplant van nectarplanten, als voedsel voor de vlinders. Voorlopig hebben we dit voormalige grasperk ingezaaid met éénjarige akkerkruiden. Het resultaat is een prachtig kleurrijke wilde akker met o.a. korenbloemen, klaprozen, tarwe, bolderik, gele ganzebloem en wilde ridderspoor.
Daarnaast vind je in de tuin allerhande leuke ideeën. Onder meer een wand gevlochten van wilgentenen, bakstenen met gaten voor wilde bijen, allerhande nestkastjes, een egelkoepel, schuilplaatsen voor wilde bijen...
Je bent altijd van harte welkom om eens een kijkje te komen nemen in de vlindervriendelijke tuin. Het natuur.huis van Natuurpunt Antwerpen Noord (Steenstraat 25 te 2180 Ekeren) is doorlopend geopend maandag tot vrijdag van 10 tot 17 u of na telefonische afspraak. Geef ons een seintje (03.541.58.25) als je langs komt!
Natuurpunt Antwerpen Noord en de stad Antwerpen hebben samen een vlinderzoekkaart uitgewerkt. Je kan die op deze website downloaden (ZIP, 430 KB).
Home
Print deze pagina
Bookmark pagina
Naar boven