Stefan Versweyveld - 2 december 2007
U leest het goed: een kolonie laatvliegers is gered in de kerk van Brasschaat! Het gaat hier niet over laagvliegers of nachtraven, wel over een grote kolonie vleermuizen… Tijdens renovatiewerken aan het dak van de St-Antoniuskerk van Brasschaat werden op de zolder immers een aantal laatvliegers aangetroffen. Dankzij het alerte ingrijpen van Natuurpunt Antwerpen Noord en met de steun van de Kerkfabriek van de Sint-Antoniuskerk Brasschaat en Monumentenwacht Provincie Antwerpen kon deze kolonie gered worden, zodat de dieren ook in de toekomst een veilig onderkomen vinden in de kerk!
In de zomer van 2006 kreeg Natuurpunt Antwerpen Noord een oproep binnen dat er bij renovatiewerken aan het dak van de St-Antoniuskerk van Brasschaat vleermuizen waren aangetroffen. Het bleek om een kolonie ‘laatvliegers’ te gaan, een vleermuizensoort die genoemd is naar het late uur in de avond waarop ze actief wordt. Deze kolonie, die bij Natuurpunt al sedert 2000 bekend was, gebruikt onder meer het nabijgelegen park van Brasschaat en Peerdsbos om ’s nachts op insecten te jagen.
De nog uit te voeren werken hielden onder meer het vervangen in van een deel van de nokbalk van de zijbeuk en het hermetsen van de muuroplegging, aan de kant van de invliegopening. Met deze feiten in het achterhoofd werd overlegd hoe de werken konden doorgaan zonder dat de kolonie onherroepelijk zou verdwijnen.
Zo werd de timing aangepast, waarbij de werken aan de zijbeuken pas uitgevoerd werden in november, omdat dan de jongen al volgroeid zijn. In overleg werd beslist om de uitvliegopening aan de nok blijft ten allen tijde open te houden, ook na de werken. Tenslotte werden aangepaste producten voor houtbehandeling gebruikt, en niet in de nabijheid van de vleermuizen zelf.
Dankzij deze inspanningen werden op 25 juli 2007 maar liefst 74 uitvliegende dieren geteld. Voor zover bekend zijn er in Vlaanderen slechts 3 kolonies waar (net) iets meer laatvliegers geteld werden. Positief is ook dat duidelijk zichtbaar was dat de dieren vaak per 2 uitvlogen (moeder + jong), wat uitermate goed nieuws is aangezien vleermuizen maximum één jong per jaar krijgen.
Hoewel de precieze grootte van de populatie van vorig jaar niet exact bekend is, kunnen we toch stellen dat de maatregelen die genomen zijn ter bescherming van de vleermuizen zeker hun vruchten hebben afgeworpen.
Dank zij een geslaagde samenwerking tussen Natuurpunt Antwerpen Noord, de Kerkfabriek van de Sint-Antoniuskerk en Monumentenwacht Provincie Antwerpen zijn de werken uitgevoerd met behoud van de vleermuizenkolonie. De laatvliegers gaan in de Brasschaatse Sint-Antoniuskerk alvast een rooskleurige toekomst tegemoet!